زمونږ په کور کښې

 

ونې بوټي ډېر دي

 

خو د امرود په تنه چې دوه نومونه ليک وو

 

چې لږ به وران شو

 

ما به بيا تازه کړل

 

خو اوس مې دواړه وران کړل

 

ما چې خپل نوم ليکلو

 

نو تۀ مې خواله راغلې

 

چې زما نوم نۀ ليکې

 

ما په تېرۀ چخچي به

 

هم د خپل نوم سره جخت

 

چې ستا نامه ليکله

 

جانانه ياد دي درته

 

تۀ چې خوشحاله شولې

 

ډېره خوشحاله شولې

 

نو ما له ستا نوم ليکلو مزه راکړه

 

ما به هر ځائے کښې او هر څۀ باندې

 

ستا ښکلے نوم ليکلو

 

په کتابونو باندې

 

په دېوالونو باندې

 

کله هوا کښې ليکۀ

 

کله اوبو کښې ليکۀ

 

کله په خاورو هم په شګو باندې

 

هم په وريځو د اسمان مې ليکۀ

 

ما په خپل زړۀ هم ستا نامه ليکله

 

خو اوس چې وخت راغے د نوم ليکلو

 

نو تا خپل نوم سره بل نوم وليکۀ

 

ما خو به ستا د خوشحالۍ دپاره

 

چې د خپل نوم سره ستا نوم ليکلو

 

تا اوس د کومې خوشحالۍ دپاره

 

خپلې نامې سره دې بل وليکۀ

 

ما د هر څۀ نه ستا نامه ورانه کړه

 

خو مې د زړۀ نه ستا نوم نۀ ورانېږي

 

 

 

زما ناروغي او کراچۍ 

 

پروفېسر صاحبزاده حميد الله

 

چې څلور کاله وړاندې راغلم کراچۍ ته ښۀ وم

په خپلو پښو زۀ ګرځېدے شومه داسې نۀ وم

 

په خپلو پښو يو وخت دوه سپر هائي وې ته لاړم

د خپله کوره به راووتم بازار له به تلم

 

يو مې خپل ځوے وۀ راسره بله مېرمن راسره

د لسو کالو دا يبليج صورت وۀ خوږمن راسره

 

په خپل موټر کښې وم راغلے د ګاډۍ خو نۀ وم

په سهراب ګوټ کښې مې فلېټ ونيو په باړه اوسېدم

 

يوه نيمه مياشت مې کړه تېره  شپه بېداره به وم

د پشين د يخه ځان کښلے، حاضر دمه خوښ وم

 

کيڼ لاس و پښه مې وو ايله وا ردئ نۀ وم بېخي

خو نۀ خبر وم نۀ اتر وم چې به مخ ته څۀ وي

 

دا دولسمه جنوري دوه زره دوې  عيسوي

چې کراچۍ ته و راغلے ژمے سخت وۀ بېخي

 

خو کراچۍ په بل رنګه ځائے وۀ نۀ يخ نۀ ګرمي

خو دا ګرمي به ورځ په ورځ شوه تريخ ډېره دستي

 

پائې ته ودې ته شو اړ مونږ ولګو چې پنکے

د خدائے قدرت ګوره په ژمي کښې د دومي لمبے

 

خو کراچۍ ګران وۀ څلېريشت زره لاړۍ روپۍ

د ورځي خرڅ راتلئ پينځۀ سوه تر وس مې وتے

 

کور ته چې لاړم خيال مې وکئ چې هر څو وې ژمے

بيا به بل ځائے نۀ ځغلم مرګ په وار هر وخت کۀ راتلې

 

دلته لا ښۀ وم باوري ومه په ځان ګرځېدم

چې لا به نورې وې بلاوې په دې څۀ خبر وم

 

بيا به بل ځائے نۀ ځغلم مرګ په وار هر وخت کۀ راتلے

خو دا يو کال کېدئ چې ولوېدم درې پټه پسې

 

بلا وې ګوره په يوه پسې چې بله راځي

د کور د باندې وتم هغه حال شو ټپ راباندې

 

اوس خو چې ډېر تکړه شم لاړ شم تر اوريزه پورې

وايم يا ربه فضل وکړې څۀ کوم پر مخ به

 

دا د نيمګړي بدن ژوند څنګه کوم پر مخ به

نو دا وۀ سږ ژمے بيا مې کراچۍ ته کئ مخ

په الوتکه کښې بل راوړم د پښو نۀ وم يو مخ

 

په هوائي ډګر په وهيل چئير کښې سور وم خړ مخ

جهاز په يوه ګېنټه کښې راوړم په هوا لکه ملخ

 

دلته مې خيال دے چې ډاکټر ماکټر به وپوښتمه

چې ولې داسې په يوۀ کال کښې يو دم ولوېدمه

 

د مخه دوه پټه وم دروند اوس خو درې پټه شومه

هر وخت مې ويره وي و ناسته ته چې اړ نۀ شمه

 

خو چې حبيب نۀ کوي خوار طبيب به څۀ وکي دا                       په يوۀ خدائے حړېږو ټول دۀ ته مو شپه ورځ ده دعا

 

اويا کلونه مې راتېر کړو په نابوده دنيا

 

د رب احسان دے کوم مونځ نيسم روژه هره پلا

 

شوم په پنځوس ناجوړه حال مې ووايو دا

زړۀ او دماغ مې لا ثابت دي ځائے د شکر دے دا

 

صورت مې کۀ مات دے پروا نشته زړۀ بېداره لرم                   د کين او کبر مې ساتلي زړۀ هينداره لرم

 

تر ټولو زياته دا چې و ورځ به کاږو خوارۍ

د دين په لار باندې بېخي ډېرې هم کړو به زارۍ

 

د دنيا ژوند لږ دے مقصود د اخرت مو ښادۍ

رب مو دي کړي روزي کړي خلاص مو د قيامت د خوارۍ

 

رب دې کړي ټول مسلمانان مريضان جوړ او په خېر

دنيا ده پاتې، عاقبت ته مو دے رب پېښ کړي خېر

 

 دوه سهره

 

(د ګران او نازولي اعظم جان د وادۀ په مناسبت)

عبدالکريم بريالے

 

زما د کلي يار خو په شل کاله مسلمان نۀ شو

ملا دے کۀ بلا هندو اشنا اوتر اوتر دے

 

راشه سره کښېنو د خپل سوات زخمونه وڅټو

زما په کلي کور باندې راغلے کوم سوډر دے

 

زۀ چې د هجران په تورو شپو کښې زاهد زاهد کېږم                  داسې د زړګي غوندې غمګين مې مرور دے

 

د ښو ښکلو نيازبينو مينه تل وفا وفا وي

دې په فقيرۍ او اميرۍ کښې چا نه ستر دے

 

نن چې د اعظم په جنج روان لکه براق دے

ستا د ورا، ټاپونو ټکولې د زړۀ ور دے

 

زۀ چې ئې د زړۀ په غولي ناست يم هوسېږم

ياره اشرف خانه اعظم  جان دې بختور دے

 

ښکلي دي د ښار مينه په پور غواړي غمګينه

دلته مې کچکول زړګي له نقده لاس په سر دے

 

دا څنګه مستي ده بخت بې زوره زورور دے

چا ئې په منګولو کښې نيولے د زړۀ سر دے

 

وران سې او جنته يو ور غواړې سل کښې وژنې

کور مې د خپل ملک د عزرائيل نه در په در دے

 

يا اشرف غمګينه! غمګين مۀ اوسې په ژوند کښې

خانه اعظم خانه بخت دې څومره زړور دے

 

نن ورځ د زنانو ده جهان کوي نڅاوې

زمونږ د ناوکۍ هم زرغون شال د بخت په سر دے

 

تېره ستوماني ده باچا خان او کاکاجي اينګلز

بيا سنخته په لاس ولاړ غمګين د خان قبر دے

 

څۀ په کرايه باندې غېرت او ژوندون پلوري

زۀ د چا دپاره خلق وژنم کوم مې در دے

 

څنګه بې بسي ده کۀ مستي ده کۀ نشه ده

خپله غريبي د خوشحالۍ نه لاس په سر دے

 

تا په ژړي عمر کښې قربان کړي تر قام ټول ژوند

څومره خوندور دے نن د عمر ماځيګر دے

 

ستا د کور او اور ورور او مور د مينې جار شم

نن چې بريالے درسره ناست دے زړور دے

 

اخر په مرګ تمامه ده

 

سعادت مشواني

ژوند کۀ دې سل کاله شي اخر په مرګ تمامه ده             ورک شه د دنيا محبت دا هڅه ناکامه ده

 

وګوره شاهان د نړۍ لاړل د دنيا د مخ

روڼ مخ چې څوک لاړ شي نو هم دا لويه نېکنامه ده

زور او په طاقت کښې مونږه هم د چانه کم نۀ يو

ولې اسلامي نړې د نورو بيا غلامه ده

 

يو بل ته کوهي کني نفرت کوي په خپلو کښې

چا نه ګيله من نۀ يم ګيله مې د خپل قامه ده

 

ماته د نړۍ د خلقو کار ټول سرچپه ښکاري

زۀ يم لېونے کۀ نه نړۍ ټوله سرسامه ده

 

اوښکې مې بهېږي ژاړم زۀ د مسلمان په حال

 

ځکه د سعادت مشواني شپه او ورځ نا ارامه ده

 

د وطن پېغلې ته

 

ابرار خټک

 

ما دې په سپين مخ د اېشيا سحر ليدلے دے

اې د وطن پېغلې تۀ خو لږه رابېداره شه

 

مات کړه زنځيرونه د ظالم سماج ورونو ته

اوښکې دې لمبه کړه دې کافرو رواجونو ته

 

خپل کفن پښتو کړه نړېدلي دېوالونو ته

زلفې دې خورې کړه بيا د روڼ سحر بادونو ته

 

وخت درته په غېږ کښې د عنقا وزر ليدلے دے

اې د وطن لورې تۀ خو لږه رابېداره شه

 

نور دې په غوجل کښې د ځوانۍ خوبونه مۀ وژنه

تورو شان ککو کښې لکه باز څانګونه مۀ وژنه

 

تۀ په سرو لمبو کښې دې د مخ رنګونه مۀ وژنه

ماتو کوټڼو کښې د ارمان سازونه مۀ وژنه

 

ما دې په اوربل کښې د لالا ډنډر نيولے دے

اې د وطن لورې تۀ خو لږه رابېداره شه

 

پاڅۀ د کتاب غېږه کښې خپله دنيا جوړه کړه

ژوند تورو تيارو کښې بيا د علم رڼاجوړه کړه

 

خپلو خوېندو مېندو ته په شونډو مسکا جوړه کړه

غم په ترانو کښې بيا د مينې نوا جوړه کړه

 

ما دې په رخسار د ملالۍ بشر ليدلے دے

اې د وطن لورې تۀ خو لږه رابېداره شه

 

پام د ازادۍ په نوم چې خپله پښتو پرې نۀ ږدې

ستا دې وي قسم چې روايات د مودو پرې نۀ ږدې

 

غېرو ګډاګانو ته چې خپله درخو پرې نۀ ږدې

خپله لوپټه چې د پېرنګ په کالو پرې نۀ ږدې

 

غېرو درته لاس کښې د اسمان تندر نيولے دے

اې د وطن پېغلې تۀ خو لږه رابېداره شه

 

دا زما يقين دے چې به پت د خپل باباساتې

په قبر سرۀ ګلونه به د خپل شهيد لالا ساتې

 

پړونے لوپټه هم به د خپل عصمت حيا ساتې

تۀ به خپل عصمت د خپلو وينو په بها ساتې

 

تل دې په بڼو د خپل ابرار پرهر ګنډلے دے

اې د وطن پېغلې تۀ خو لږه رابېداره شه

 

پښتون نن پرون

 

هارون الرشيد خټک

 

مشران داسې وائي د نن نه ښۀ وۀ پرون

لکه چې دا تېرېږي داسې خو نۀ وۀ ژوندون

 

د چا نظر وخوړو په کومه لار روان دے

دومره کمزورے نۀ وۀ داسې خو نۀ وۀ پښتون

 

زۀ د تاريخ په زړو پاڼو کښې دا ګورمه

چرته ځلېږي بهلول چرته شېرشاه ګورمه

 

د هر ظالم دپاره پښتون په سر څټک وۀ

تاريخ د لوئي غوري کۀ د احمد شاه ګورمه

 

وه په دې ټوله سيمه بس د افغان دبدبه

محکوم ئې ټول قامونه وو،  وه بس د خان دبدبه

 

جګه د دۀ شمله وه نور ټول سرونه ټيټ وو

د لوئي کابل نه واخلې تر هندوستان دبدبه

 

کۀ ئې زبان وموندو غرونه به دا ووائي

دا صحراګانې، مېرې به هم صفا ووائي

 

ژوند د پښتون څنګه وۀ پښتنو څۀ کړي دي

دا کاڼي بوټي به هم رښتيا رښتيا ووائي

 

چې په ځان پوه نۀ شو په لوړ مېفر به راغے

د ځان په وير په ګډ شو چې په خېبر به راغے

 

بيا به د ځان د خلاصي په پوهېدلو نۀ وۀ

چې پښتونخوا وطن ته په خيال د شر به راغے

 

د سکندر فوجونو دلته ژړا کړې ده

هم د اکبر لښکرو لويه غوغا کړې ده

 

دلته انګرېز ته هر څۀ بلا بلا ښکارېدل

سيکانو دلته توبه د نصوحا کړې ده

 

ډېر ئې جنګونه کړي ډېر ئې ننګونه کړي

هم ئې کابل نه تر هند حکومتونه کړي

 

ډېره روښانه ماضي د پښتنو وګړو

د غلامۍ د ژوند ئې سخت نفرتونه کړي

 

دا وه ماضي د پښتون دغه قيصه د پرون

شان ئې وچت په دنيا وه دبدبه د پښتون

 

اوس چې ئې حال ته ګورم حېرت حېرت مې واخلي                 چرته کښې لاړه، څۀ شوه هغه جذبه د پښتون

 

کۀ پير روښان راشي د نن کابل وګوري

لمبه لمبه به نۀ شي چې دا غوبل وګوري

 

په پښتنو وګړو به لعنت ولې نۀ وئي

چې د غوري په زمکه د وخت مغل وګوري

 

کۀ فريد خان راپاڅي د نن ژوندون  وګوري

دا بې ننګي وګوري او دا پښتون وګوري

 

پخپله توره به هم ځان ته خپل سر ووهي

پخپل کالۀ چې پښتون داسې زبون وګوري

 

کۀ پېښور ته راشي ستر خوشحال خان به څۀ وئي

چې دا حالت وويني دا لوئے انسان به څۀ وئي

 

چې د افغان په ننګ ئې توره تړلې وه تل

د پښتونخوا د خاورې تېر نګهبان به څۀ وئي

 

لوئے احمد شاه به څۀ وئي افغان ملت مې څۀ شو

د پښتنو باچاهي او سلطنت مې څۀ شو

 

وطن مې وران ويجاړ باغ مې تالا ولې دے؟

چې وۀ دنيا ته ښکاره آ ننګ او پت مې څۀ شو

 

سوال او جواب

 

لعل زاده لعل بغداده

 

زما نادان زړګيه

نن درته بيا وايمه

 

دا تۀ چې ژاړې مدام

 

وزرې نغاړې مدام

 

 

ما نه څۀ غواړې مدام

 

زما په وس کښې نۀ ده

 

 

چې درله هغه درکړم

 

ځکه چې دلته وفا

 

 

د خلقو رسم نۀ دے

 

ځکه چې دلته مينه

 

 

په مال او زر موندې شي

 

هسې عبث وائي دا

 

 

په زړۀ او سر موندې شي

 

کۀ دا دروغ دي نو بيا

 

 

بيه د سر ولې نن

 

کمه د هر څۀ نه ده

 

 

د زړۀ او مينې قدر

ولې د زړونو ووځي

 

د وفاګانو بدل

په جفا ولي راځي

 

زړۀ مې جواب راکړلو

ماته نادان وائې تۀ

 

خو خپله ښکارې نادان

منم د هر څۀ غوره

 

نن مال او زر دے دلته

په ډېره کمه بيه

 

زړګے او سر دے دلته

چې وي رښتوني مينه

 

نو هر دېوال غورځوي

د محل لاره نېغه

 

بوځي جونګړې ته هم

 

زۀ چې کړم پاکه مينه

 

 

نو دا اتبار دے زما

 

چې هغه زړۀ به مې هم

 

 

هره لمحه يادوي

زما د پاکې مينې

 

عزت به داسې ساتي

چې مال او زر به ورته

 

يو خوشے خيال ښکاري

زما د اوښکو څاڅکے

 

به ورته لعل ښکاري

 

 

♣♣♣